TMK Madde 619 – Koşulları
TMK Madde 619 metni
Koşulları
Madde 619
Mirası reddetmeye hakkı olan her mirasçı, terekenin resmî defterinin tutulmasını isteyebilir.
Defter tutma, mirasın reddine ilişkin usule uyulmak suretiyle, bir ay içinde sulh hâkiminden istenir.
Mirasçılardan birinin defter tutma istemi, diğerleri hakkında da etkili olur.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 619 gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 559 uncu maddesini karşılamaktadır.
İsviçre Medenî Kanunundaki aslına uygun olarak bu ayırımın başlığı önlem niteliğindeki defter yazımından ayırdedilmesini sağlamak üzere "Resmî Defter Tutma" şeklinde değiştirilmiştir.
Madde İsviçre'deki aslına uygun olarak üç fıkraya dönüştürülmüştür. Hüküm değişikliği yapılmamıştır.
Madde ile, mirası reddetme hakkına sahip mirasçıya, terekenin durumu hakkında resmî bilgi edinebilme olanağını sağlamak üzere, resmî defter tutulmasını isteme hakkı tanınmıştır. Bu yolla bilgi edinecek olan mirasçı, dilerse daha sonra mirası reddedip etmeme konusunda karar verme olanağını koruyacaktır.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Mirası reddetme hakkı olan her mirasçının terekenin resmî defterinin tutulmasını isteyebileceğini ve bu istemin şartlarını düzenler.
Resmî defter, terekedeki malların, hakların ve borçların sulh mahkemesince resmî olarak tespit edildiği listedir. Mirasbırakanın malvarlığını ve borçlarını bilmeyen mirasçı, mirası reddetmek ile kabul etmek arasında karar vermeden önce bu defterin tutulmasını isteyebilir. Defter tutulduktan sonra mirasçı dört yoldan birini seçer: mirası reddetmek, resmî tasfiye istemek, deftere göre kabul etmek veya kayıtsız şartsız kabul etmek (TMK m. 627).
Resmî deftere göre kabulün önemli bir sonucu vardır. Mirasçı yalnızca deftere yazılmış borçlardan sorumlu olur (TMK m. 628). Mirasbırakanın bilinmeyen borçları sonradan ortaya çıkarsa mirasçı kural olarak bunlardan sorumlu tutulamaz (TMK m. 629).
İstemin şartları şunlardır:
- İstemde bulunan kişinin mirası reddetme hakkı bulunmalıdır. Ret hakkı düşmüş bir mirasçı resmî defter isteyemez (TMK m. 610).
- İstem, mirasın reddine ilişkin usule uyularak, yani sulh hâkimine sözlü veya yazılı beyanla yapılmalıdır (TMK m. 609).
- İstem bir ay içinde yapılmalıdır.
Bir mirasçının resmî defter istemi diğer mirasçılar hakkında da etkili olur. Defter bütün tereke için tutulur ve inceleme süresinden sonra her mirasçı beyana çağrılır (TMK m. 626).
Resmî defter, sulh hâkiminin koruma önlemi olarak tuttuğu defterden (TMK m. 590) farklıdır. Gerekçeye göre ayırım başlığı bu farkı göstermek için "Resmî Defter Tutma" olarak belirlenmiştir.
Bu yol, özellikle yurt dışında yaşayan ve mirasbırakanın Türkiye'deki mali durumunu bilmeyen mirasçılar için ret ile kayıtsız şartsız kabul arasında daha güvenli bir seçenek sunar. Bir aylık süre kısa olduğundan istemin zamanında yapılması önemlidir.