MÖHUK Madde 43 – Miras davaları
MÖHUK Madde 43 metni
Miras davaları
Madde 43
(1) Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
MÖHUK Madde 43 gerekçesi
2675 sayılı Kanunun 30 uncu maddesini kısmen karşılamaktadır.
Madde metninde hüküm değişikliğine gidilmeksizin, Türk Medenî Kanunu ile uyum sağlanması amacıyla "ikametgâh" deyimleri yerine "yerleşim yeri" deyimi kullanılmıştır.
Kaynak: Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 23. Dönem, S. Sayısı 47, tasarının 42. maddesi. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen 2675 sayılı Kanun, bu Kanundan önce yürürlükte olan 1982 tarihli Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanundur; gerekçedeki madde numaraları tasarıya aittir.
Açıklama
Bu madde, yabancılık unsuru taşıyan miras davalarının Türkiye'de hangi mahkemede görüleceğini düzenler. Tenkis davası (saklı payı zedelenen mirasçının açtığı dava), vasiyetnamenin iptali, mirasçılık belgesinin iptali ve miras payına ilişkin davalar bu kapsamdadır.
Yetkili mahkeme şöyle belirlenir:
- Ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesi,
- Ölenin son yerleşim yeri Türkiye'de değilse, terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesi.
Yerleşim yeri, kişinin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir. Yurt dışında yaşarken ölen bir kişinin son yerleşim yeri çoğu zaman o ülkededir. Bu durumda Türkiye'deki malların, örneğin bir dairenin veya arsanın bulunduğu yer mahkemesi miras davasına bakabilir. Örneğin uzun yıllar Almanya'da yaşamış ve orada ölmüş bir kişinin mirasçıları, Antalya'daki dairesine ilişkin tenkis davasını Antalya'daki mahkemede açabilir.
Bu madde yalnızca Türk mahkemelerinin yetkisini belirler. Davada uygulanacak hukuk MÖHUK m. 20'ye göre belirlenir; Türkiye'deki taşınmazlara her durumda Türk hukuku uygulanır. Türkiye'nin taraf olduğu milletlerarası sözleşmelerdeki yetki kuralları saklıdır (MÖHUK m. 1/2).
Gerekçede belirtildiği gibi madde, eski Kanundaki düzenlemeyi hüküm değişikliği yapmadan sürdürmüş, yalnızca "ikametgâh" yerine "yerleşim yeri" terimini kullanmıştır.