TMK Madde 999 – Kaydedilmeyecek taşınmazlar

TMK Madde 999 metni

Kurulması / Sicil bakımından / Taşınmazların kaydedilmesi / Kaydedilmeyecek taşınmazlar

Madde 999

Özel mülkiyete tâbi olmayan ve kamunun yararlanmasına ayrılan taşınmazlar, bunlara ilişkin tescili gerekli bir aynî hakkın kurulması söz konusu olmadıkça kütüğe kaydolunmaz.

Tapuya kayıtlı bir taşınmaz, kayda tâbi olmayan bir taşınmaza dönüşürse, tapu sicilinden çıkarılır.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 999 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 912 inci maddesini karşılamaktadır.

Hüküm değişikliği yoktur.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, özel mülkiyete konu olmayan ve kamunun yararlanmasına ayrılmış taşınmazların kural olarak tapu kütüğüne kaydedilmeyeceğini düzenler.

Yollar, meydanlar, köprüler ve kıyılar gibi herkesin ortak kullanımına ayrılmış yerler kimsenin özel mülkiyetinde değildir ve Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır (TMK m. 715). Bu tür yerler için tapu kütüğünde sayfa açılmaz. Sicil özel mülkiyetteki taşınmazlar üzerindeki hakları göstermek için tutulduğundan, bu yerlerin kaydına gerek görülmemiştir.

Kuralın bir istisnası vardır. Bu taşınmazlar üzerinde tescili gereken bir aynî hakkın kurulması söz konusuysa, örneğin kamuya ait bir alan üzerinde bir kişi veya kurum lehine tescile tâbi bir irtifak hakkı kurulacaksa, bunun için kütüğe kayıt yapılır.

İkinci fıkra tersine durumu düzenler. Tapuya kayıtlı bir taşınmaz sonradan kayda tâbi olmayan bir yere dönüşürse tapu sicilinden çıkarılır. Özel mülkiyetteki bir parselin kamulaştırılarak yol hâline getirilmesi buna örnektir.