TMK Madde 526 – Vakıf

TMK Madde 526 metni

Vakıf

Madde 526

Mirasbırakan, terekesinin tasarruf edilebilir kısmının tamamını veya bir bölümünü özgülemek suretiyle vakıf kurabilir.

Vakıf, ancak kanun hükümlerine uyulmak koşuluyla tüzel kişilik kazanır.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 526 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 473 üncü maddesini karşılamaktadır.

Madde, 1984 tarihli Öntasarının 450 nci maddesinde kabul edildiği gibi, İsviçre Medenî Kanununun 493 üncü maddesine uygun olarak iki fıkra hâlinde ve arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.

İkinci fıkra ile vakfın, ancak tüzel kişilik kazanması için gerekli yasal koşulların gerçekleştirilmesiyle doğmuş olacağı ifade edilmiştir. Bu hükümle, ölüme bağlı bir tasarrufla kurulması öngörülen vakfın, mirasın açılması anında değil, ancak bundan sonraki aşamalarda kurulmayı gerektiren yasal koşulların gerçekleşmesiyle tüzel kişilik kazanmış olacağı vurgulanmak istenmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Mirasbırakan, terekesinin tasarruf edilebilir kısmını ölüme bağlı tasarrufla bir amaca özgüleyerek vakıf kurabilir; vakıf tescille tüzel kişilik kazanır.

Vakıf, belirli mal ve hakların sürekli bir amaca özgülenmesiyle oluşan, tüzel kişiliğe sahip mal topluluğudur (TMK m. 101). Vakıf kurma iradesi resmî senetle veya ölüme bağlı tasarrufla açıklanabilir (TMK m. 102). Bu madde ikinci yolu düzenler. Örneğin mirasbırakan, vasiyetnamesinde belirli bir taşınmazın gelirleriyle öğrencilere burs verilmesi amacıyla bir vakıf kurulmasını öngörebilir.

Madde iki sınır koyar:

• Vakfa yalnızca tasarruf edilebilir kısım özgülenebilir. Saklı paylı mirasçıların hakları korunur. Vakfa yapılan kazandırma saklı payları zedeliyorsa tenkis edilebilir. Kamuya yararlı vakıflara yapılan kazandırmalar ise tenkiste en son sıraya konur (TMK m. 570/2).
• Vakıf mirasbırakanın ölümüyle kendiliğinden doğmaz. Gerekçede vurgulandığı gibi tüzel kişilik, ancak kanunun aradığı şartlar sonradan yerine getirildiğinde kazanılır.

Vakıf, yerleşim yeri mahkemesi nezdinde tutulan sicile tescil edilmekle tüzel kişilik kazanır (TMK m. 102). Ölüme bağlı tasarrufa dayanan vakıfta mahkemeye başvuru, ilgililerin veya vasiyetnameyi açan sulh hâkiminin bildirimi üzerine ya da Vakıflar Genel Müdürlüğünce kendiliğinden yapılır. Vakfın amacı hukuka, ahlaka ve TMK m. 101'deki diğer sınırlara aykırı olamaz.