TMK Madde 524 – Önmirasçı hakkında

TMK Madde 524 metni

Artmirasçı atama / Hükümleri / Önmirasçı hakkında

Madde 524

Önmirasçı, mirası atanmış mirasçılar gibi kazanır.

Önmirasçı, mirasa artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile sahip olur.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 524 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 471 inci maddesini karşılamaktadır.

Madde, 1984 tarihli öntasarının 468 inci maddesinde olduğu gibi arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır. Hüküm değişikliği yoktur.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Önmirasçı mirası atanmış bir mirasçı gibi kazanır ve mirasın maliki olur; ancak bu mülkiyet, mirası zamanı gelince artmirasçıya devretme yükümlülüğüyle sınırlıdır.

Önmirasçı, mirasbırakanın ölümüyle diğer atanmış mirasçılar gibi mirası kendiliğinden kazanır. Mirası reddetme hakkı vardır (TMK m. 605) ve kabul ederse tereke borçlarından da sorumludur. Önmirasçının geçici bir yararlanma hakkı değil, mülkiyet hakkı vardır. Bu yönüyle intifa hakkı sahibinden ayrılır.

Mülkiyet, artmirasçıya geçirme yükümlülüğüyle birlikte kazanılır. Önmirasçı mallardan yararlanabilir ve gelirlerini alabilir. Örneğin miras kalan evde oturabilir veya onu kiraya verip kira gelirini kendisi alabilir. Buna karşılık malların aslını korumak ve geçiş anında artmirasçıya devretmekle yükümlüdür.

Önmirasçı bu yükümlülüğe aykırı davranarak artmirasçının haklarını tehlikeye düşürürse mirasın resmen yönetimine karar verilir (TMK m. 523/3). Taşınmazlarda yükümlülüğün tapuya şerh verilmesi, önmirasçıdan mal edinen üçüncü kişilere karşı da koruma sağlar (TMK m. 523/2).

Geçiş anı TMK m. 522'de, artmirasçının hakları TMK m. 525'te düzenlenmiştir.