TMK Madde 415 – İlgililerin isteği

TMK Madde 415 metni

Koşulları / İlgililerin isteği

Madde 415

Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 415 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 365 inci maddesini karşılamaktadır.

Madde daha anlaşılır hâle getirilmek suretiyle yeniden kaleme alınmıştır. Maddede isteği göz önünde tutulacak ana ve babanın "vesayet altına alınanın ana veya babası" olduğunu ifade etmek üzere "onun ana ya da babasının" ifadesi kullanılmıştır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Vesayet altına alınacak kişinin veya ana ya da babasının gösterdiği kişinin, haklı bir sebep engel olmadıkça vasi atanmasını düzenler.

Kural, vasi seçiminde ilgililerin iradesine saygı gösterilmesini sağlar. Aday gösterebilecek olanlar şunlardır:

• vesayet altına alınacak kişinin kendisi; örneğin kendi isteğiyle kısıtlanan (TMK m. 408) yaşlı bir kişi, güvendiği bir yakınının vasi olmasını isteyebilir,
• vesayet altına alınacak kişinin ana veya babası; örneğin kısıtlanması istenen yetişkin çocuğu için uygun gördüğü kişiyi bildiren ana veya baba.

Gösterilen kişinin de vasilik koşullarını taşıması gerekir: ergin olmalı, görevi yapabilecek yetenekte bulunmalı (TMK m. 413) ve vasiliğe engel bir hâli olmamalıdır (TMK m. 418). Hâkim gösterilen kişiyi ancak haklı bir sebep varsa atamayabilir. Adayın menfaatinin vesayet altındaki kişininkiyle çatışması veya görevi gereği gibi yürütemeyecek olması böyle bir sebeptir.

Eşin ve yakın hısımların önceliği TMK m. 414'te düzenlenmiştir. İki madde birlikte uygulanır; her ikisinde de hâkim, vesayet altındaki kişinin menfaatini gözeterek karar verir.

Gerekçe, maddenin daha anlaşılır biçimde yeniden yazıldığını ve isteği dikkate alınacak ana ve babanın vesayet altına alınacak kişinin ana ve babası olduğunu açıklar.