TMK Madde 385 – Özel sona erdirme sebepleri
TMK Madde 385 metni
Aile malları ortaklığı / Kazanç paylı aile malları ortaklığı / Özel sona erdirme sebepleri
Madde 385
İşletme ve temsili üzerine alan ortak, malları gereği gibi işletmediği veya yükümlülüklerini yerine getirmediği takdirde, ortakların ortaklığın feshini isteme hakları vardır.
Ortaklardan birinin, haklı sebeplere dayanarak istemde bulunması üzerine hâkim, mirastaki paylaşma kurallarını göz önünde bulundurarak, bu ortağın işletme ve temsili üzerine alan ortakla birlikte yönetime ve ortaklık mallarından yararlanmaya katılmasına karar verebilir.
Ortakların elbirliği ile işlettikleri ortaklığa ilişkin kurallar, kazanç paylı aile malları ortaklığında da uygulanır.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 385 gerekçesi
1984 tarihli Öntasarının 316 inci maddesini örnek alan bu hüküm, yürürlükteki Kanunun 335 inci maddesini karşılamaktadır. Hüküm değişikliği yoktur.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Kazanç paylı aile malları ortaklığında işletmeyi üstlenen ortağın görevini gereği gibi yapmaması hâlinde diğer ortakların haklarını ve hâkimin müdahale yetkisini düzenler. Kazanç paylı ortaklığın tanımı TMK m. 384'te yer alır.
Birinci fıkraya göre işletme ve temsili üstlenen ortak malları gereği gibi işletmez veya yükümlülüklerini, örneğin diğer ortaklara kazanç paylarını ödeme borcunu yerine getirmezse, diğer ortaklar ortaklığın feshini isteyebilir.
İkinci fıkra daha ılımlı bir çözüm sunar. Ortaklardan biri haklı sebeplere dayanarak başvurursa hâkim, bu ortağın da işleten ortakla birlikte yönetime ve ortaklık mallarından yararlanmaya katılmasına karar verebilir. Hâkim bu kararı verirken mirasın paylaşılmasına ilişkin kuralları göz önünde tutar. Böylece ortaklık sona erdirilmeden, işletmeden dışlanan bir ortağa yönetimde söz hakkı tanınabilir.
Üçüncü fıkraya göre ortakların elbirliğiyle işlettikleri ortaklığa ilişkin kurallar kazanç paylı ortaklıkta da uygulanır. Ortaklık mallarının elbirliği mülkiyetinde olması, ortakların ortaklık borçlarından müteselsil sorumluluğu (TMK m. 379) ve sona erme sebepleri (TMK m. 380–383) bu kurallar arasındadır.
Gerekçede anılan "yürürlükteki Kanun", 743 sayılı eski Medenî Kanundur; madde eski metne göre hüküm değişikliği getirmemiştir.