TMK Madde 327 – Kapsamı

TMK Madde 327 metni

Çocukların bakım ve eğitim giderlerini karşılama / Kapsamı

Madde 327

Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır.

Ana ve baba, yoksul oldukları veya çocuğun özel durumu olağanüstü harcamalar yapılmasını gerektirdiği takdirde ya da olağan dışı herhangi bir sebebin varlığı hâlinde, hâkimin izniyle çocuğun mallarından onun bakım ve eğitimine yetecek belli bir miktar sarfedebilirler.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 327 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 261 inci maddesini karşılamaktadır.

Madde 1984 tarihli Öntasarının 247 nci maddesinden bazı değişikliklerle ve daha arı bir Türkçeyle iki fıkra hâlinde yeniden kaleme alınmıştır. Esaslı bir hüküm değişikliği yoktur.

Bu maddede düzenlenen, ana ve babanın çocuklarına bakma, onu koruma ve eğitme ödevlerinin velayet hakkından bağımsız olduğu açıktır. Yani velayet hakkı kendisinden alınmış olsa dahi onların bu ödevleri yine de devam edecektir. Maddede, yürürlükteki hukukta olduğu gibi, bir tabiî hukuk kuralının pozitif hukuk kuralı hâline getirilmiş olması söz konusudur.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Bu madde, çocuğun bakım, eğitim ve korunma giderlerinin ana ve baba tarafından karşılanacağını ve hangi hâllerde çocuğun kendi mallarına başvurulabileceğini düzenler.

Bakım giderleri çocuğun beslenme, barınma, giyim, sağlık ve okul giderleri gibi gelişimi için gereken bütün harcamaları kapsar. Bu yükümlülük ana ve babanın ikisine de aittir. Gerekçede belirtildiği gibi yükümlülük velayetten bağımsızdır: Velayeti olmayan veya velayeti kaldırılan ana ya da baba da çocuğun giderlerine katılmaya devam eder (TMK m. 350/1). Boşanmada velayet kendisine verilmeyen eş, gücü oranında bu giderlere katılmak zorundadır (TMK m. 182).

İkinci fıkra bir istisna getirir. Kural olarak çocuğun giderleri ana ve babanın kendi imkânlarından karşılanır. Ancak şu hâllerde, hâkimin izniyle, çocuğun mallarından onun bakım ve eğitimine yetecek belirli bir miktar harcanabilir:

• ana ve baba yoksulsa,
• çocuğun özel durumu olağanüstü harcamalar gerektiriyorsa (örneğin uzun süreli bir tedavi veya özel eğitim),
• olağan dışı başka bir sebep varsa.

İzin olmadan çocuğun mallarına başvurulamaz. Çocuk mallarının gelirlerinin kullanılması TMK m. 355'te, toplu ödemelerin, tazminatların ve diğer çocuk mallarının bakım için kullanılması TMK m. 356'da ayrıca düzenlenmiştir.

Bakım borcunun ne zamana kadar süreceği TMK m. 328'de, nafaka davasını kimin açabileceği TMK m. 329'da, nafakanın miktarı TMK m. 330'da düzenlenmiştir.

Gerekçede anılan "yürürlükteki Kanun" 743 sayılı eski Medenî Kanun, "1984 tarihli Öntasarı" ise yeni Medenî Kanun hazırlıkları sırasında hazırlanmış bir taslaktır.