TMK Madde 271 – Sona erme anı

TMK Madde 271 metni

Mal rejiminin sona ermesi ve tasfiye / Sona erme anı

Madde 271

Mal rejimi eşlerden birinin ölümü, diğer bir mal rejiminin kabul edilmesi veya eşlerden biri hakkında iflâsın açılmasıyla son bulur.

Mahkemece evliliğin iptal veya boşanma sebebiyle sona erdirilmesine veya mal ayrılığına geçilmesine karar verilmesi hâllerinde, mal rejimi dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer.

Ortaklık mallarıyla kişisel malların kapsamının belirlenmesinde mal ortaklığının sona erdiği tarih esas alınır.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 271 gerekçesi

Madde İsviçre Medenî Kanununun 236 ncı maddesinden aynen alınmıştır.

Maddenin birinci fıkrası mal ortaklığı rejiminin, eşlerden birinin ölümü, diğer bir mal rejimine geçmeleri veya iflâs etmesi hâllerinde son bulacağını öngörmüştür.

Maddenin ikinci fıkrasında, mal ortaklığı rejiminin, mahkemece evliliğin iptal veya boşanma sebepleriyle sona erdirilmesine veya mal ortaklığı rejimi yerine mal ayrılığına geçilmesine karar verilmesi durumlarında da, mal ortaklığının son bulması hükme bağlanmıştır. Bu durumlarda mal ortaklığı rejiminin karar tarihinden değil dava açıldığı tarihten itibaren son bulacağı da öngörülmüştür.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, mal ortaklığı rejiminin hangi olaylarla ve hangi tarihte sona erdiğini, ortaklık mallarıyla kişisel malların hangi tarihe göre ayrılacağını düzenler.

Mal ortaklığı, eşlerin mal rejimi sözleşmesiyle seçebilecekleri bir rejimdir; sözleşme yapılmamışsa edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır (TMK m. 202). Mal ortaklığında eşlerin malvarlığı ortaklık malları ve kişisel mallar olarak ikiye ayrılır (TMK m. 256).

Rejim şu hâllerde sona erer:

• Eşlerden biri ölürse ölüm anında.
• Eşler mal rejimi sözleşmesiyle başka bir rejime geçerse yeni rejimin kabulüyle.
• Eşlerden biri hakkında iflâs açılırsa iflâsla. Bu durumda ortaklık kendiliğinden mal ayrılığına dönüşür (TMK m. 209).
• Mahkeme boşanmaya, evliliğin iptaline veya mal ayrılığına geçilmesine karar verirse, kararın tarihinden değil, davanın açıldığı tarihten geçerli olmak üzere.

Dava tarihinin esas alınması, dava sürerken eşlerden birinin edindiği malların ortaklığa girmesini önler. Dava uzun sürse bile bu dönemde elde edilen kazançlar ortaklık malı olarak paylaşılmaz.

Üçüncü fıkraya göre bir malın ortaklık malı mı, kişisel mal mı olduğu rejimin sona erdiği tarihteki duruma göre belirlenir. Malların değeri ise tasfiye anına göre hesaplanır (TMK m. 275).

Edinilmiş mallara katılma rejiminde sona erme anı TMK m. 225'te benzer biçimde düzenlenmiştir; orada iflâs bir sona erme sebebi olarak sayılmaz. Mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davalarda yetkili mahkeme TMK m. 214'te gösterilmiştir.