TMK Madde 205 – Sözleşmenin şekli

TMK Madde 205 metni

Mal rejimi sözleşmesi / Sözleşmenin şekli

Madde 205

Mal rejimi sözleşmesi, noterde düzenleme veya onaylama şeklinde yapılır. Ancak, taraflar evlenme başvurusu sırasında hangi mal rejimini seçtiklerini yazılı olarak da bildirebilirler.

Mal rejimi sözleşmesinin taraflarca ve gerektiğinde yasal temsilcilerince imzalanması zorunludur.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 205 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 173 üncü maddesini karşılamaktadır.

Maddenin birinci fıkrası ile mal rejimi konusunda eşlerin yapacakları sözleşmenin noterde düzenlenmesi gerektiği öngörülmüştür. Bu sözleşme noterce re'sen düzenleme şeklinde yapılabileceği gibi, eşlerin hazırladıkları yazılı sözleşmede imzalarının noterlikçe onaylanması şeklinde de yapılabilir.

Maddenin ikinci fıkrası, mal rejimi sözleşmesinin şahsa sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğunu, bu nedenle bizzat eşler tarafından yapılması gerektiğini hükme bağlamaktadır. Aynı fıkrada, eşlerin sözleşme yapma ehliyetine sahip olmadıkları hâllerde, sözleşmeye yasal temsilcilerin de katılması zorunluluğu getirilmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Mal rejimi sözleşmesinin noterde düzenleme veya onaylama şeklinde yapılacağını ve eşlerin evlenme başvurusunda seçtikleri rejimi yazılı olarak bildirebileceklerini düzenler.

Mal rejimi sözleşmesi şekle bağlıdır. Sözleşme iki yoldan biriyle yapılır:

• düzenleme şeklinde: sözleşme metnini noter hazırlar ve taraflar noter önünde imzalar,
• onaylama şeklinde: taraflar sözleşmeyi kendileri hazırlar, noter imzaları onaylar.

Bu şekle uyulmadan, örneğin adi yazılı bir kâğıtla yapılan mal rejimi sözleşmesi geçerli olmaz ve eşler arasında yasal mal rejimi uygulanmaya devam eder.

Birinci fıkranın ikinci cümlesi daha kolay bir yol tanır. Evlenecek kişiler, evlenme başvurusu sırasında hangi mal rejimini seçtiklerini yazılı olarak bildirebilir. Bu yolla kanunda düzenlenen rejimlerden biri seçilebilir.

Sözleşmeyi tarafların kendileri imzalamak zorundadır. Küçük veya kısıtlı bir eş için yasal temsilcinin de imzası gerekir (TMK m. 204).

Yurt dışında yaşayan eşler bu sözleşmeyi Türk konsolosluklarında da yaptırabilir; konsolosluklar noterlik işlemleri yapar. Sözleşme yabancı bir noterde yapılmışsa, işlemin yapıldığı ülkenin şekil kurallarına uyulmuş olması şekil bakımından yeterlidir (MÖHUK m. 7). Böyle bir belgenin Türkiye'de kullanılabilmesi için kural olarak apostil şerhi ve onaylı Türkçe çevirisi gerekir.