TMK Madde 188 – Eşlerin temsil yetkisi

TMK Madde 188 metni

Birliğin temsili / Eşlerin temsil yetkisi

Madde 188

Eşlerden her biri, ortak yaşamın devamı süresince ailenin sürekli ihtiyaçları için evlilik birliğini temsil eder.

Ailenin diğer ihtiyaçları için eşlerden biri, birliği ancak aşağıdaki hâllerde temsil edebilir:

1. Diğer eş veya haklı sebeplerle hâkim tarafından yetkili kılınmışsa,

2. Birliğin yararı bakımından gecikmede sakınca bulunur ve diğer eşin hastalığı, başka bir yerde olması veya benzeri sebeplerle rızası alınamazsa.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 188 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 154 ve 155 inci maddelerini kısmen karşılamaktadır. Madde İsviçre Medenî Kanununun 166 ncı maddesine uygun olarak yeniden düzenlenmiştir.

Kanunun tümünde olduğu gibi bu maddede de kabul edilen kadın-erkek eşitliği esası uyarınca evlilik birliğini her iki eş de temsil edebilecektir.

Ailenin sürekli gereksinimleri için her iki eş, temsil yetkisine sahip olacaktır. Diğer hâllerde bir eşin tek başına hareket etmesi, diğer eşin rızasına veya hâkimden izin alınmasına bağlıdır. Ancak istisnai hâllerde bu rıza veya izin alınmadan da hareket edilebilecektir.

Evlilik birliği bir tüzel kişi olmadığı için bu birliğin temsilinin sonuçları devam eden maddede özel olarak düzenlenmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Eşlerden her birinin ailenin sürekli ihtiyaçları için evlilik birliğini üçüncü kişilere karşı temsil edebileceğini ve diğer ihtiyaçlarda bu yetkinin sınırlarını düzenler.

Temsil, bir kişinin yaptığı hukuki işlemin sonuçlarının başkası için de doğmasıdır. Evlilik birliği tüzel kişi olmadığından madde, eşlere birlik adına işlem yapma yetkisi tanır. Bu yetki iki eşe eşit olarak verilmiştir ve ortak yaşam sürdüğü müddetçe geçerlidir. Eşler ayrı yaşamaya başlamışsa bu yetkiye dayanılamaz.

Ailenin sürekli ihtiyaçları, günlük hayatın olağan gereksinimleridir. Gıda, giyim ve temizlik alışverişi, elektrik, su ve doğalgaz faturaları, olağan sağlık giderleri ve çocukların okul ihtiyaçları bu kapsamdadır. Bu tür işlemler için eşlerden birinin tek başına yaptığı işlem birliği bağlar.

Ailenin diğer ihtiyaçları için, örneğin pahalı bir mobilya ya da araç alımı veya konutta büyük bir tadilat için, eşin tek başına birliği temsil etmesi ancak iki hâlde mümkündür:

• diğer eş buna izin vermişse veya haklı bir sebeple hâkim yetki vermişse,
• gecikmede birlik için sakınca varsa ve diğer eşin rızası hastalık, başka bir yerde bulunma gibi sebeplerle alınamıyorsa.

Temsil yetkisi kullanıldığında eşler üçüncü kişiye karşı müteselsilen sorumlu olur (TMK m. 189). Yetkisini aşan veya bu yetkiyi kullanmada yetersiz kalan eşin temsil yetkisi hâkim tarafından kaldırılabilir veya sınırlanabilir (TMK m. 190).