TMK Madde 137 – Başvurunun incelenmesi ve reddi

TMK Madde 137 metni

Başvuru / Başvurunun incelenmesi ve reddi

Madde 137

Evlendirme memuru, evlenme başvurusunu ve buna eklenmesi gereken belgeleri inceler. Başvuruda bir noksanlık görürse bunu tamamlar veya tamamlattırır.

Başvurunun usulüne uygun olarak yapılmadığı veya evleneceklerden birinin evlenmeye ehil olmadığı ya da evlenmeye yasal bir engel bulunduğu anlaşılırsa, evlenme başvurusu reddolunur ve durum evleneceklere yazıyla hemen bildirilir.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 137 gerekçesi

Madde başvurunun incelenmesi ve evlenme isteminin reddini düzenlemektedir.

Birinci fıkra, başvuruda bir eksiklik görülmesi hâlinde, eksikliklerin bizzat evlendirme memurluğu tarafından tamamlanmasını veya evleneceklere tamamlattırılması düzenlemektedir. Maddenin ikinci fıkrası ise, evlenme başvurusunun usulüne uygun yapılmadığı ya da tarafların evlenme ehliyetlerinin bulunmaması yahut evlenmelerine yasal bir engelin bulunması hâlinde evlenme isteminin reddedilmesini ve bunun evlenme için başvuruda bulunanlara yazılı olarak bildirilmesini hükme bağlamaktadır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, evlendirme memurunun evlenme başvurusunu nasıl inceleyeceğini ve hangi durumlarda reddedeceğini düzenler. Memur başvuruyu ve ekindeki belgeleri (TMK m. 136) inceler. Bir eksiklik görürse başvuruyu hemen reddetmez; eksikliği kendisi tamamlar ya da evleneceklerden tamamlamalarını ister.

Başvuru üç durumda reddedilir:

• Başvuru usulüne uygun yapılmamışsa. Örneğin evleneceklerden hiçbirinin oturmadığı yerdeki memurluğa başvurulmuşsa (TMK m. 134) ya da istenen belgeler tamamlanmamışsa.
• Evleneceklerden biri evlenmeye ehil değilse. Evlenme yaşının doldurulmamış olması veya ayırt etme gücünün bulunmaması bu türdendir (TMK m. 124, 125).
• Evlenmeye yasal bir engel varsa. Yakın hısımlık (TMK m. 129), önceki evliliğin devam etmesi (TMK m. 130) veya kadın için bekleme süresinin dolmamış olması (TMK m. 132) bunun örnekleridir.

Ret kararı evleneceklere yazıyla ve gecikmeden bildirilir. Yazılı bildirim, evleneceklerin ret kararına karşı mahkemeye başvurabilmesi bakımından da önemlidir; itiraz yolu TMK m. 138'de düzenlenmiştir. Engel bulunmazsa memur evlenme gün ve saatini bildirir veya evlenme izni belgesini verir (TMK m. 139).