TMK Madde 965 – Rehnin paraya çevrilmesi

TMK Madde 965 metni

Taşınır rehni karşılığı ödünç / Hükümleri / Rehnin paraya çevrilmesi

Madde 965

Borç vadesinde ödenmezse, ödünç veren, borçluya önceden noter aracılığı ile borcunu ödemesini ihtar ettikten sonra rehni icra yoluyla paraya çevirtebilir.

Borçlu, ödünç verene karşı kişisel olarak sorumlu değildir.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 965 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 879 uncu maddesini karşılamaktadır.

Madde kaynak Kanunun 910 uncu maddesine uygun olarak iki fıkra hâlinde düzenlenmiştir.

Maddeyle rehnin paraya çevirme koşulları ile borçlunun rehin verene karşı ayrıca kişisel olarak sorumlu olmayacağı düzenlenmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, rehin karşılığında ödünç veren işletmenin borç ödenmezse rehni nasıl paraya çevirteceğini ve borçlunun sorumluluğunun rehinle sınırlı olduğunu düzenler.

Birinci fıkraya göre borç vadesinde ödenmezse ödünç veren işletme rehni hemen satamaz. Önce borçluya noter aracılığıyla borcunu ödemesi için ihtar göndermelidir. Bu ihtardan sonra da rehni kendisi satamaz; satış icra yoluyla yapılır. Bu kurallar, borçluya ödeme için son bir fırsat tanır ve satışın denetimli biçimde yapılmasını sağlar.

İkinci fıkra borçluyu koruyan bir kural koyar: borçlu, ödünç verene karşı kişisel olarak sorumlu değildir. Bunun anlamı şudur:

• İşletme alacağını yalnızca rehinli taşınırın satış bedelinden alabilir.
• Satış bedeli borcu karşılamazsa işletme, kalan kısım için borçlunun öteki malvarlığına veya maaşına başvuramaz.

Böylece rehin veren kişinin kaybı, rehin olarak verdiği eşya ile sınırlı kalır. Genel taşınır rehninde ise rehin bedeli yetmezse alacaklı kalan alacağı için borçlunun öteki mallarına başvurabilir.

Satış bedeli borçtan fazla çıkarsa arta kalan para hak sahibine ödenir (TMK m. 966).

Gerekçede borçlunun "rehin verene" karşı sorumlu olmadığı yazılıdır; madde metni ise "ödünç veren" ifadesini kullanır ve doğru olan budur.