TMK Madde 908 – Bölünme

TMK Madde 908 metni

İrat senedi / Bölünme

Madde 908

İrat senediyle yüklü taşınmazın bölünmesi hâlinde, parsellerin malikleri irat senedinin borçlusu olurlar.

İrat senedi borcunun parsellere dağıtılmasında, ipotekle yüklü taşınmazın bölünmesine ilişkin hükümler uygulanır.

Alacaklı, borcun parsellere dağıtımının kesinleşmesinden başlayarak bir ay içinde yapacağı bildirimle bir yıl içinde irat senedinin satın alınmasını isteyebilir.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 908 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 822 nci maddesini karşılamaktadır.

Maddeyle irat senediyle yüklü taşınmazın bölünmesi hâlinde oluşan her parsel malikinin irat senedinin borçlusu sayılacağı, bu borcun parsellere dağıtılmasında ipotekli bir taşınmazın bölünmesine ilişkin kuralların uygulanacağı, bu dağıtıma karşılık senet alacaklılarının bir aylık süre içinde bildirimde bulunmak koşulu ile bir yıl içinde irat senedinin satın alınmasını maliklerden istenebileceği düzenlenmiştir. Maddede "parsel" deyiminin kullanılış amaç ve nedeni 792 nci maddenin gerekçesinde açıklandığından burada tekrara gerek duyulmamıştır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, irat senediyle yüklü taşınmaz parsellere bölündüğünde borcun parsel malikleri arasında nasıl dağıtılacağını ve alacaklının bu durumdaki hakkını düzenler.

İrat senedinde borçlu, yüklü taşınmazın malikidir (TMK m. 907). Taşınmaz bölünüp parseller farklı kişilere geçtiğinde, her parselin maliki irat senedinin borçlusu olur.

Borcun parsellere dağıtımında, ipotekli taşınmazın bölünmesine ilişkin hüküm uygulanır (TMK m. 889). Buna göre aksine bir anlaşma yoksa tapu idaresi borcu parsellere değerleri oranında kendiliğinden dağıtır.

Alacaklı bu dağıtımı kabul etmek zorunda değildir. Dağıtımın kesinleşmesinden başlayarak bir ay içinde bildirimde bulunursa, bir yıl içinde irat senedinin satın alınmasını, yani senet bedelinin ödenerek alacağın tasfiye edilmesini parsel maliklerinden isteyebilir. Böylece alacaklı, güvencesi birçok küçük parsele dağılmış bir alacakla kalmaktan kurtulabilir.

Bu hak, alacaklının borcun ödenmesini ancak on yıllık dönemlerin sonunda isteyebileceği kuralının (TMK m. 906/2) kanunda öngörülen ayrık durumlarından biridir.

Gerekçe, "parsel" teriminin neden kullanıldığını TMK m. 792'nin gerekçesine yollama yaparak açıklar.