TMK Madde 84 – Oluşumu

TMK Madde 84 metni

Organlar / Yönetim kurulu / Oluşumu

Madde 84

Yönetim kurulu, beş asıl ve beş yedek üyeden az olmamak üzere dernek tüzüğünde belirtilen sayıda üyeden oluşur.

Yönetim kurulu üye sayısı, boşalmalar sebebiyle üye tamsayısının yarısının altına düşerse; genel kurul, kalan yönetim kurulu üyeleri veya denetim kurulu tarafından bir ay içinde toplantıya çağrılır. Çağrı yapılmazsa, üyelerden birinin istemi üzerine, sulh hâkimi, üç üyeyi genel kurulu toplantıya çağırmakla görevlendirir.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 84 gerekçesi

Maddede dernek yönetim kurulunun nasıl oluşturulacağı konusu düzenlenmiştir. Bunun için beş asıl ve beş yedek üye yeterli görülmüştür. Bunlar asgari sayılardır. Dernek tüzüğünde yönetim kurulunun daha fazla üyeden oluşacağı öngörülebilir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, dernek yönetim kurulunun en az kaç üyeden oluşacağını ve üye sayısı yarının altına düştüğünde ne yapılacağını düzenler.

Yönetim kurulu, en az beş asıl ve beş yedek üyeden oluşur. Gerekçeye göre bunlar asgari sayılardır; tüzükte daha fazla üye öngörülebilir, ancak daha az üye öngörülemez. Yönetim kurulu üyelerini genel kurul seçer (TMK m. 80). Yedek üyeler, asıl üyeliklerde boşalma olduğunda göreve gelir.

İkinci fıkra, yönetim kurulunun işleyemez hâle gelmesini önlemek için konmuştur. İstifa, ölüm veya üyeliğin sona ermesi gibi sebeplerle yönetim kurulunda boşalmalar olur ve üye sayısı tamsayının yarısının altına düşerse:

• Genel kurul, kalan yönetim kurulu üyeleri veya denetim kurulu tarafından bir ay içinde toplantıya çağrılır.
• Bu çağrı yapılmazsa üyelerden birinin istemi üzerine sulh hâkimi, genel kurulu toplantıya çağırmak üzere üç üyeyi görevlendirir.

Örneğin tüzükte yedi üyeli bir yönetim kurulu öngörülmüşse, üye sayısı üçe düştüğünde bu yol işletilir. Toplanan genel kurul, boşalan üyelikler için seçim yapar.

Yönetim kurulunun tüzük gereğince oluşturulmasının olanaksız hâle gelmesi, derneğin kendiliğinden sona erme sebeplerinden biridir (TMK m. 87'nin 4. bendi).

Yönetim kurulunun görevleri TMK m. 85'te, denetim kurulunun oluşumu ise TMK m. 86'da düzenlenmiştir. Sulh hâkimine başvurularak genel kurulun toplantıya çağrılması yolu, yönetim kurulunun genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmadığı durum için TMK m. 75/2'de de öngörülmüştür.