TMK Madde 751 – Orman ve mer'aya girme
TMK Madde 751 metni
Taşınmaz mülkiyetinin kısıtlamaları / Başkasının arazisine girme hakkı / Orman ve mer'aya girme
Madde 751
Yetkili makamlar tarafından bitki örtüsünü korumak amacıyla yasaklanmadıkça, herkes başkasının orman ve mer'asına girebilir ve oralarda yetişen yabanî meyve, mantar ve benzeri şeyleri, yerel âdetlerin izin verdiği ölçüde toplayıp alabilir.
Avlanmak ve balık tutmak için başkasının arazisine girme, özel kanun hükümlerine tâbidir.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 751 gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 675 inci maddesini karşılamaktadır.
Maddenin konu ve kenar başlıkları içeriğine uygun olarak yeniden düzenlenmiş, madde metni anlaştırılmak suretiyle kaleme alınmıştır.
Madde İsviçre aslı olan 699 uncu madde gibi iki fıkra hâline getirilmiştir. Yürürlükteki maddenin birinci fıkrasında yer alan "Kanunen menedilmedikçe" ifadesi yerine maddede kaynak Kanuna uygun olarak "Yetkili makamlar tarafından bitki örtüsünü korumak amacıyla yasaklanmadıkça" ifadesi kullanılmıştır. Buna göre girme yasağının mutlaka kanun hükmüne dayanması zorunlu olmayacak, kanunların bu konuda yetkili kıldığı makamların koyduğu yasakların bu alanda yeterli ve geçerli olacağı kabul edilecektir.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Herkes, yetkili makamlarca yasaklanmadıkça başkasının orman ve merasına girebilir ve yabani meyve, mantar gibi ürünleri yerel âdete göre toplayabilir. Mera, hayvanların otlatılması için kullanılan arazidir.
Bu, mülkiyet hakkına kanunla konulmuş bir kısıtlamadır. Orman veya mera özel mülkiyette olsa bile malik, kural olarak başkalarının girmesini ve bu ürünleri toplamasını engelleyemez. Ne kadar ve nasıl toplanabileceği yerel âdete göre belirlenir.
Bu hak sınırsız değildir. Yetkili makamlar bitki örtüsünü korumak amacıyla girişi yasaklayabilir. Gerekçeye göre eski Kanundaki "Kanunen menedilmedikçe" ifadesi bu nedenle değiştirilmiştir. Yasağın mutlaka bir kanun hükmüyle konulması gerekmez; kanunların bu konuda yetkili kıldığı makamların koyduğu yasaklar da yeterlidir.
Avlanmak ve balık tutmak için başkasının arazisine girme ise özel kanun hükümlerine tâbidir. Bu konular 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu ve 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu gibi özel kanunlarda düzenlenir.
Başkasının arazisine girme hakkını düzenleyen diğer hâller, sürüklenen şeylerin alınması (TMK m. 752) ve zorunluluk hâlinde müdahaledir (TMK m. 753).