TMK Madde 548 – Mirasbırakandan önce ölme

TMK Madde 548 metni

Miras sözleşmesi / Ortadan kaldırılması / Mirasbırakandan önce ölme

Madde 548

Mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişi mirasbırakanın ölümünde sağ değilse, miras sözleşmesi kendiliğinden ortadan kalkar.

Mirasbırakandan önce ölen kişinin mirasçıları, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, ölüme bağlı tasarrufta bulunandan, miras sözleşmesi uyarınca elde ettiği ölüm tarihindeki zenginleşmeyi geri isteyebilirler.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 548 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 495 inci maddesini karşılamaktadır.

Madde İsviçre Medenî Kanununun 515 inci maddesine uygun olarak iki fıkra hâlinde anlaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.

Yürürlükteki maddenin ikinci cümlesinde, mirasbırakandan önce ölüm nedeniyle miras sözleşmesinin son bulması üzerine, ölenin mirasçılarının ölüm tarihinde elde kalan miktarı geri vermekle yükümlü oldukları öngörülmüştür. Bu hüküm uygulamada haksızlıklara yol açtığından, İsviçre Medenî Kanununun 515 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak "Ölüm tarihindeki zenginleşmeyi geri isteyebilirler." şeklinde düzeltilmiştir. Buna göre ölenin mirasçıları ölüm tarihinde elde kalan miktarı değil, bu tarih itibarıyla bu yolla zenginleştiği miktarı geri vermekle yükümlü olacaklardır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Miras sözleşmesiyle mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişi mirasbırakandan önce ölürse sözleşme kendiliğinden sona erer; madde bu durumun sonuçlarını düzenler.

Miras sözleşmesiyle sağlanan kazandırma, onu elde edecek kişinin mirasbırakanın ölümünde sağ olmasına bağlıdır. Lehine sözleşme yapılan kişi mirasbırakandan önce ölmüşse sözleşme kendiliğinden ortadan kalkar. Bu kişinin mirasçıları onun yerine geçerek mirasbırakandan miras alamaz. Mirasbırakan kazandırmanın böyle bir durumda başka birine geçmesini istiyorsa, bunu yedek mirasçı atama yoluyla öngörebilir (TMK m. 520).

İkinci fıkra, ölen kişinin sözleşme karşılığında mirasbırakana bir şey vermiş olduğu durumu düzenler. Örneğin mirasçı atanan kişi yıllarca mirasbırakana bakmış veya ona para ödemiş olabilir. Sözleşme sona erdiği için ölenin mirasçıları, mirasbırakanın bu sözleşme sayesinde elde ettiği ve ölüm tarihinde hâlâ mevcut olan zenginleşmeyi ondan geri isteyebilir. İstenebilecek olan, verilenlerin tamamı değil, ölüm tarihi itibarıyla mirasbırakanın malvarlığında kalan artıştır.

Taraflar sözleşmede aksini kararlaştırmışlarsa, örneğin ölüm hâlinde hiçbir şeyin geri istenemeyeceğini öngörmüşlerse, bu geri isteme hakkı doğmaz.

Mirasbırakanın sağlığında bütün malvarlığını atanmış mirasçıya devrettiği miras sözleşmeleri için TMK m. 572 ayrıca hüküm içerir.