TMK Madde 538 – El yazılı vasiyetname
TMK Madde 538 metni
Vasiyet / Şekilleri / El yazılı vasiyetname
Madde 538
El yazılı vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve gün gösterilerek başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılmış ve imzalanmış olması zorunludur.
El yazılı vasiyetname, saklanmak üzere açık veya kapalı olarak notere, sulh hâkimine veya yetkili memura bırakılabilir.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 538 gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 485 inci maddesini karşılamaktadır.
Madde, arılaştırılmak ve İsviçre Medenî Kanununun 505 inci maddesindeki aslına uygun olarak şeklen iki fıkra hâline getirilmek suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.
El yazılı vasiyetnamede yer koşulu, Fransız Medenî Kanununun 970 inci maddesinde mevcut değildir.
Hem 1971 tarihli hem de 1984 tarihli öntasarılarda da yer koşuluna yer verilmemiştir. Bu nedenlerle (mahal) yer koşulu maddeye alınmamıştır.
Yürürlükteki maddenin ikinci cümlesinde el yazılı vasiyetnamenin vasiyetçinin arzusuna bağlı olarak "tevdi olunur" deyimi, mutlaka tevdi olunması zorunlu imiş kanısını uyandırdığından bu ifade, arılaştırılarak "bırakılabilir" şeklinde değiştirilmiştir.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
El yazılı vasiyetnamenin baştan sona mirasbırakanın kendi el yazısıyla yazılmış, yapıldığı yıl, ay ve gün gösterilerek tarihlenmiş ve imzalanmış olması zorunludur.
El yazılı vasiyetname, memur ve tanık gerektirmediği için en kolay yapılabilen vasiyet şeklidir. Buna karşılık geçerliliği üç şartın birlikte gerçekleşmesine bağlıdır:
- Metnin tamamı mirasbırakanın el yazısıyla yazılmalıdır. Bilgisayarda veya daktiloyla yazılıp yalnızca imzalanan metin ya da başkasına yazdırılan metin el yazılı vasiyetname sayılmaz.
- Vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve gün yazılmalıdır. Tarih de mirasbırakanın el yazısıyla olmalıdır.
- Vasiyetname mirasbırakan tarafından imzalanmalıdır.
Gerekçede açıklandığı gibi eski Kanundan farklı olarak vasiyetnamenin yapıldığı yerin yazılması şart değildir.
İkinci fıkraya göre mirasbırakan el yazılı vasiyetnameyi açık veya kapalı olarak notere, sulh hâkimine veya yetkili memura saklanmak üzere bırakabilir. Bu bir zorunluluk değildir. Gerekçe, eski metindeki "tevdi olunur" ifadesinin zorunluluk izlenimi verdiği için değiştirildiğini belirtir. Ancak evde saklanan bir vasiyetnamenin kaybolması, yok edilmesi veya ölümden sonra bulunamaması tehlikesi vardır. Bırakma işlemi bu riski azaltır.
Ölümden sonra vasiyetnameyi bulan kişi, geçerli olup olmadığına bakmaksızın onu hemen sulh hâkimine teslim etmek zorundadır (TMK m. 595). Mirasbırakan el yazılı vasiyetnamesinden onu yok ederek veya yeni bir vasiyetname yaparak dönebilir (TMK m. 542, 543).
Şekil şartlarından birinin eksikliği vasiyetnameyi kendiliğinden hükümsüz kılmaz; iptal davası açılması gerekir (TMK m. 557/4, 559).
Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşının bu maddeye uygun olarak yazdığı vasiyetname, Türk hukuku bakımından şekil yönünden geçerlidir. Vasiyetnamenin yapıldığı ülkenin şekil kurallarına uygun olarak yapılması da yeterlidir (MÖHUK m. 20/4, 7).