TMK Madde 458 – Kayyımın konumu

TMK Madde 458 metni

Kayyımın konumu

Madde 458

Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.

Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 458 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 401 inci maddesini karşılamaktadır.

Maddenin kenar başlığı İsviçre Medenî Kanununun 417 nci maddesine uygun olarak "Kayyımın konumu" şeklinde düzenlenmiştir.

Madde İsviçre Medenî Kanununun 417 nci maddesine uygun olarak yeniden kaleme alınmış ve daha anlaşılır hâle getirilmiştir. İkinci fıkradaki "sulh mahkemesi" yerine "vesayet makamı" deyimi kullanılmıştır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Kayyım atanmasının kişinin fiil ehliyetini etkilemediğini, kayyımın görev süresi ile ücretinin vesayet makamınca belirleneceğini düzenler.

Kayyım, belirli bir işi görmek veya bir malvarlığını yönetmek için atanan kişidir. Vasiden farkı, kişinin bütün işlerini değil, yalnızca kendisine verilen işi yürütmesidir. Kanun iki temel türü ayırır: belli bir iş için atanan temsil kayyımı ve bir malvarlığının yönetimi için atanan yönetim kayyımı (TMK m. 459, 460). Velinin çocukla çıkarının çatıştığı bir işlem için çocuğa kayyım atanması, temsil kayyımlığının tipik örneğidir.

Birinci fıkranın temel kuralı şudur: Kayyım atanması kişinin fiil ehliyetini kısıtlamaz. Kişi ergin ve ayırt etme gücüne sahipse kendi işlemlerini yapmaya devam eder. Kayyımlığı kısıtlama ve vesayetten ayıran nokta budur.

Yasal danışmanlık bu kuralın dışındadır. Yasal danışman atanan kişi, kanunda sayılan bazı önemli işlemleri danışmanın katılımı olmadan yapamaz (TMK m. 429). Bu nedenle madde, yasal danışmanlığa ilişkin hükümleri saklı tutar.

İkinci fıkraya göre kayyımın ne kadar süre görev yapacağını ve alacağı ücreti vesayet makamı, yani sulh hukuk mahkemesi belirler. Vasi için öngörülen iki yıllık süre (TMK m. 456) kayyıma uygulanmaz; süre, işin niteliğine göre belirlenir. Gerekçeye göre madde, kaynak kanun olan İsviçre Medenî Kanununa uygun olarak yeniden kaleme alınmış ve kenar başlığı "Kayyımın konumu" olarak değiştirilmiştir.