TMK Madde 451 – Vasinin rızası

TMK Madde 451 metni

Özen ve temsil / Temsil / Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler / Vasinin rızası

Madde 451

Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.

Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hâkimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 451 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 394 üncü maddesini karşılamaktadır.

Maddenin kenar başlıkları içeriğiyle uygun hâle getirilmiştir. Yürürlükteki maddenin ikinci fıkrasının son cümlesindeki "vasi icazet vermezse, o tasarruf hükümsüz kalır" şeklindeki ifade, maddede yapılan işlemin onamaya kadar sadece vesayet altındaki kişi hakkında etkisiz olduğunu belirtmek üzere, işlem onanmazsa "diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur" şeklinde düzeltilmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Ayırt etme gücüne sahip vesayet altındaki kişinin, vasinin izni veya sonradan onamasıyla borç altına girebileceğini ve onay gelmezse karşı tarafın durumunu düzenler.

Ayırt etme gücü, kişinin davranışlarının anlamını ve sonuçlarını kavrayıp buna göre hareket edebilme yeteneğidir (TMK m. 13). Vesayet altındaki kişi bu güce sahip olsa bile fiil ehliyeti sınırlıdır. Kendi işlemiyle borç altına girmesi veya bir haktan vazgeçmesi için yasal temsilcisinin, yani vasinin rızası gerekir (TMK m. 16). Karşılıksız kazanmalar ve kişiye sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılması ise bu rızaya bağlı değildir.

Vasinin rızası üç biçimde verilebilir:

• işlemden önce açıkça verilen izin,
• vasinin davranışlarından anlaşılan örtülü izin,
• işlem yapıldıktan sonra verilen onama.

Onama gelene kadar işlem askıdadır ve vesayet altındaki kişi bakımından hüküm doğurmaz. Karşı taraf bu belirsizliğe süresiz katlanmak zorunda değildir. Onama için uygun bir süre belirleyebilir ya da bu sürenin hâkim tarafından belirlenmesini isteyebilir. Süre içinde onama gelmezse karşı taraf da işlemle bağlı olmaktan kurtulur.

İşlem onanmazsa tarafların verdiklerini nasıl geri alacakları TMK m. 452'de düzenlenmiştir. Bazı önemli işlemlerde vasinin rızası da yetmez; ayrıca vesayet makamının, bazılarında da denetim makamının izni gerekir (TMK m. 462, 463). Gerekçeye göre eski metindeki "hükümsüz kalır" ifadesi, işlemin onanana kadar yalnızca vesayet altındaki kişi bakımından etkisiz olduğunu göstermek için değiştirilmiştir.