TMK Madde 259 – Diğer mal ortaklıkları
TMK Madde 259 metni
Mülkiyet / Ortaklık malları / Sınırlı mal ortaklığı / Diğer mal ortaklıkları
Madde 259
Eşler, mal rejimi sözleşmesiyle belirli malvarlığı değerlerini veya türlerini, özellikle taşınmaz malları, bir eşin kazancını, bir meslek veya sanat icrası için kullandığı malları ortaklık dışında tutabilirler.
Aksi sözleşmede öngörülmedikçe bu malların gelirleri ortaklığa dahil değildir.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 259 gerekçesi
Madde İsviçre Medenî Kanununun 224 üncü maddesinden alınmıştır.
Maddede eşlerin mal rejimi sözleşmeleriyle genel mal ortaklığı ve edinilmiş mallarda ortaklık yerine bazı malvarlığı değerlerini veya türlerini ortaklık dışında tutmak suretiyle farklı bir mal ortaklığını kabul edebilecekleri öngörülmüştür. Örneğin eşler belirli tasarruflarını, kazançlarını, meslek veya sanat icrasının gerektirdiği malvarlığı değerlerinin sözleşmeyle ortaklık rejimi dışında tutabilirler.
Maddenin ikinci fıkrasında, eşlerin mal sözleşmesiyle ortaklık dışında tuttukları malların gelirlerinin, aksinin kararlaştırılmamış olduğu hâllerde mal ortaklığına dahil olacağı öngörülmüştür.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Madde, eşlerin mal rejimi sözleşmesiyle belirli malları veya mal türlerini, örneğin taşınmazları ya da bir eşin kazancını, mal ortaklığının dışında bırakabileceklerini düzenler.
Bu, sınırlı mal ortaklığının ikinci türüdür. Eşler genel mal ortaklığını esas alır, ama bazı malvarlığı değerlerini ortaklık dışında tutar. Madde örnek olarak taşınmaz malları, bir eşin kazancını ve bir eşin meslek veya sanat icrası için kullandığı malları sayar. Sayım sınırlı değildir; "özellikle" ifadesi eşlerin başka değerleri de ortaklık dışında bırakabileceğini gösterir. Örneğin serbest meslek sahibi bir eş, bürosunu ve mesleğinde kullandığı donanımı ortaklık dışında tutabilir. Ortaklık dışında bırakılan mallar o eşin kişisel malı olur (TMK m. 260/1).
İkinci fıkraya göre sözleşmede aksi öngörülmedikçe ortaklık dışında bırakılan malların gelirleri de ortaklığa girmez. Örneğin ortaklık dışında tutulan bir dairenin kira geliri, sözleşmede başka bir düzenleme yoksa kişisel mal olarak kalır. Edinilmiş mallarda ortaklıkta kişisel malların gelirleri ortaklığa girdiğinden (TMK m. 258/2), iki tür bu noktada birbirinden ayrılır.
Gerekçenin ikinci fıkraya ilişkin cümlesi, bu gelirlerin aksi kararlaştırılmadıkça ortaklığa dahil olacağını söyler. Hükümet tasarısında da kanunlaşan metinde de bunun tersi, yani gelirlerin ortaklığa dahil olmadığı kuralı yer alır. Bağlayıcı olan madde metnidir.