TMK Madde 220 – Kanuna göre

TMK Madde 220 metni

Mülkiyet / Kişisel mallar / Kanuna göre

Madde 220

Aşağıda sayılanlar, kanun gereğince kişisel maldır:

1. Eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya,

2. Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya bir eşin sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde ettiği malvarlığı değerleri,

3. Manevî tazminat alacakları,

4. Kişisel mallar yerine geçen değerler.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 220 gerekçesi

Madde İsviçre Medenî Kanununun 198 inci maddesinde olduğu gibi, yasa gereği kişisel mallardan sayılan değerleri düzenlemektedir.

Maddenin (1) numaralı bendinde eşlerin sadece kişisel kullanımına yarayan eşya kişisel mal sayılmıştır. Eşlerin giysileri, saati, çantası, spor alet ve malzemeleri, ziynet eşyası bunlara örnek verilebilir. Bunlar evlilik birliğinin başlangıcında mevcut olabileceği gibi karşılıksız olarak sonradan da edinilmiş olabilir. Hatta, karşılığı edinilmiş mallardan da ödenmiş olabilir. Ancak bu hâlde diğer eşin denkleştirme isteminde bulunması hakkı saklıdır.

Maddenin (2) numaralı bendinde eşlerin edinilmiş mallara katılma rejiminin başlangıcında sahip oldukları veya bu rejimin kurulmasından sonra miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde ettiği tüm malvarlığı değerleri kişisel mallardan sayılmıştır.

Maddenin (3) numaralı bendi, eşin kişisel durumu göz önünde tutulmak suretiyle ödendiği, onun acı, üzüntü ve ızdırabı sonucu tamamen kişisel nitelikteki zararlarının karşılığı olduğu göz önünde tutulmak suretiyle, manevî tazminat alacaklarının da kişisel mal olduğunu kabul etmiştir.

Maddenin (4) numaralı bendinde, tüm kişisel malların herhangi bir şekilde el ya da şekil değiştirmesi hâlinde, onun yerine geçen ikame değerlerin de kişisel mal olacağı kabul edilmiştir. Bir malın tahrip edilmesi dolayısıyla elde edilen sigorta tazminatı veya sair tazminat ya da kamulaştırma karşılığı olarak ödenen meblağ buraya girer.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Edinilmiş mallara katılma rejiminde kanun gereği kişisel mal sayılan değerleri sayar; bu mallar rejim sona erdiğinde diğer eşle paylaşılmaz.

Kişisel mallar, eşin edinilmiş mallarından ayrı tutulan ve tasfiyede paylaşmaya girmeyen değerlerdir. Madde dört grup sayar:

• Yalnızca bir eşin kişisel kullanımına yarayan eşya: giysi, saat, çanta, spor malzemesi ve ziynet eşyası gerekçede verilen örneklerdir. Bu eşya edinilmiş mallarla alınmış olsa bile kişisel maldır; ancak bu durumda tasfiyede denkleştirme istenebilir (TMK m. 230).
• Mal rejiminin başlangıcında eşe ait olan değerler ile eşin sonradan miras yoluyla veya bağış gibi karşılıksız bir yolla edindiği değerler. Evlenmeden önce alınmış bir ev veya anne babadan kalan miras bu gruptadır.
• Manevi tazminat alacakları. Bunlar eşin kişisel olarak uğradığı acı ve üzüntünün karşılığıdır.
• Kişisel malların yerine geçen değerler. Miras kalan bir arsa satılıp parasıyla başka bir taşınmaz alınırsa yeni taşınmaz da kişisel maldır. Kişisel bir mal için ödenen sigorta tazminatı veya kamulaştırma bedeli de bu gruptadır.

Kişisel malın kendisi paylaşmaya girmez; ancak getirdiği gelirler, örneğin kira ve faiz, edinilmiş mal sayılır (TMK m. 219). Eşler sözleşmeyle bu gelirlerin de kişisel mal olacağını kararlaştırabilir (TMK m. 221).

Bir malın kişisel mal olduğunu ileri süren eş bunu ispat etmelidir; ispatlanamazsa mal edinilmiş mal sayılır (TMK m. 222). Bu nedenle miras, bağış veya evlilikten önceki edinime ilişkin belgeler tasfiyede belirleyici olabilir. Evliliğe getirilen mallar için TMK m. 216'daki envanter de bu ispatı kolaylaştırır.

Kişisel mala diğer eşin veya edinilmiş malların katkısı olmuşsa, örneğin miras kalan eve edinilmiş mallardan tadilat yapılmışsa, tasfiyede değer artış payı veya denkleştirme alacağı doğabilir (TMK m. 227, 230).