TMK Madde 209 – İflâsta
TMK Madde 209 metni
Olağanüstü mal rejimi / Cebrî icra hâlinde / İflâsta
Madde 209
Mal ortaklığını kabul etmiş olan eşlerden birinin iflâsına karar verildiği takdirde, ortaklık kendiliğinden mal ayrılığına dönüşür.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 209 gerekçesi
Madde yürürlükteki Kanunun 174 üncü maddesini karşılamaktadır. Buna göre, mal ortaklığı rejiminde yaşayan eşlerden birinin iflâs etmesi hâlinde, iflâs edenin eşinin kişisel mallarını geri almasını sağlamak için, rejimin kendiliğinden mal ayrılığına dönüşeceği öngörülmüştür. Kendiliğinden mal ayrılığına dönüşmenin iflâs eden eşin alacakları açısından da yararı vardır. Bu yolla alacaklı muhatabını bilebilecek ve alacağını hangi mallardan tahsil edebileceğini daha kolaylıkla anlayabilecektir.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Mal ortaklığı rejimindeki eşlerden birinin iflâsına karar verildiğinde rejimin kendiliğinden mal ayrılığına dönüşeceğini düzenler.
Mal ortaklığı, eşlerin sözleşmeyle seçebilecekleri ve ortaklık mallarının iki eşe birlikte ait olduğu bir rejimdir (TMK m. 256). İflâs, borçlunun bütün malvarlığının alacaklıları için toplu olarak paraya çevrildiği cebrî icra yoludur ve kural olarak tacirler hakkında uygulanır.
Eşlerden biri hakkında iflâs kararı verildiğinde, ayrıca bir mahkeme kararına gerek olmadan rejim mal ayrılığına dönüşür. Böylece ortaklık tasfiye edilir ve iflâs etmeyen eş kendi kişisel mallarını ve payını ayırabilir. İflâs eden eşin alacaklıları da alacaklarını hangi mallardan alabileceklerini açıkça görür. Tasfiye, mal ortaklığına ilişkin hükümlere göre yapılır (TMK m. 212, 277).
Madde yalnızca mal ortaklığı için geçerlidir. Edinilmiş mallara katılma veya mal ayrılığı rejiminde eşin iflâsı mal rejimini değiştirmez. Alacaklı tatmin edildikten sonra mal ortaklığına dönüş TMK m. 211'de düzenlenmiştir.