TMK Madde 186 – Konutun seçimi, birliğin yönetimi ve giderlere katılma

TMK Madde 186 metni

Haklar ve yükümlülükler / Konutun seçimi, birliğin yönetimi ve giderlere katılma

Madde 186

Eşler oturacakları konutu birlikte seçerler.

Birliği eşler beraberce yönetirler.

Eşler birliğin giderlerine güçleri oranında emek ve malvarlıkları ile katılırlar.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 186 gerekçesi

Yürürlükteki Kanunun 152 nci maddesini karşılamaktadır.

Bu madde ile eşlerin birlikte oturacakları konutun seçimi, evlilik birliğini yönetmeleri ve birliğin giderlerine katılmak konuları düzenlenmiştir.

Türkiye'nin de taraf olduğu Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine ilişkin Anlaşma'da kadının yerleşim yerini seçme konusunda erkek ile eşit haklara sahip olduğu öngörülmüştür. Bu nedenle konutun seçimini kocaya tanıyan yürürlükteki hüküm İsviçre Medenî Kanununun yeni 162 nci maddesinde olduğu gibi değiştirilmiş, eşlerin bu seçimi birlikte yapmaları sağlanmış, böylece yürürlükteki hükümle konutun seçiminde kadına nazaran üstün konuma getirilmiş olan kocanın tek başına konutu seçmesi olanağı ortadan kaldırılmıştır.

Kadın erkek eşitliğini sağlamak üzere "koca, birliğin reisidir." hükmü kaldırılmış, evlilik birliğinin yönetiminde de eşlere eşit söz hakkı tanınmış ve eşlerin evlilik birliğini birlikte yönetmeleri kabul edilmiştir.

Maddenin üçüncü fıkrası ile eşlerin evlilik birliğinin giderlerine katılma konusunda da eşitlik ilkesi öngörülmüştür. Kadın ve çocukların infak ve iaşesinin kocaya ait olduğuna ilişkin hüküm, İsviçre Medenî Kanununun 163 üncü maddesine paralel bir şekilde değiştirilmiş, her iki eşin de bu giderlere katılmak zorunda olduğu kabul edilmiştir. Giderlere katılmada ölçü olarak eşlerin "güçleri" esas alınmıştır. Bu katılma eşlerin emeklerini ya da malvarlıklarını ortaya koyması şeklinde öngörülmüştür. Böylece bir meslek ya da sanat sahibi olmamasına rağmen, kendi emeğini evlilik birliğine harcayan eşin de katkısı, maddî katkı şeklinde değerlendirilmiştir.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Eşlerin oturacakları konutu birlikte seçmelerini, evlilik birliğini birlikte yönetmelerini ve birliğin giderlerine güçleri oranında katılmalarını düzenler.

Madde, 4721 sayılı Kanunla getirilen eşitlik anlayışının en açık görüldüğü hükümlerden biridir. Gerekçede anlatıldığı gibi eski Medenî Kanunda (743 sayılı) konutu koca seçer, birliğin reisi koca sayılır ve kadın ile çocukların geçimini sağlamak kocaya düşerdi. Bugünkü düzenlemede eşler bu konuların hepsinde eşittir.

Konutun seçimi: Eşler nerede oturacaklarına birlikte karar verir. Eşlerden biri diğerine kendi seçtiği konutu dayatamaz. Eşlerin birlikte yaşadığı konut ayrıca aile konutu olarak TMK m. 194 ile korunur.

Birliğin yönetimi: Evliliğe ilişkin kararları eşler birlikte alır; hiçbirinin üstün söz hakkı yoktur. Önemli bir konuda anlaşamazlarsa hâkimin müdahalesini isteyebilirler (TMK m. 195).

Giderlere katılma: Kira, mutfak, eğitim ve sağlık giderleri gibi birliğin masraflarına her eş gücü oranında katılır. Katkı para veya mal vermekle sınırlı değildir; ev işlerini görmek ve çocuklara bakmak da katkıdır. Bir mesleği olmadan emeğini aileye harcayan eşin katkısı da maddi katkı sayılır.

Eşlerden biri bu yükümlülüğü yerine getirmezse hâkim, ailenin geçimi için her eşin yapacağı parasal katkıyı belirleyebilir (TMK m. 196) veya o eşin borçlularına ödemeyi diğer eşe yapmalarını emredebilir (TMK m. 198).