TMK Madde 167 – Konusu
TMK Madde 167 metni
Dava / Konusu
Madde 167
Boşanma davası açmaya hakkı olan eş, dilerse boşanma, dilerse ayrılık isteyebilir.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 167 gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 135 inci maddesini karşılamaktadır.
Bu maddeyle davacıya dilerse boşanma dilerse ayrılığa karar verilmesini isteme yetkisi tanınmıştır. Mevcut maddedeki hüküm sadeleştirilmek suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Madde, boşanma davası açma hakkı olan eşin mahkemeden ne isteyebileceğini düzenler. Eş, dilerse boşanmaya, dilerse ayrılığa karar verilmesini isteyebilir.
Boşanma evliliği kesin olarak sona erdirir. Ayrılık ise evliliği sona erdirmez; eşlerin belirli bir süre ayrı yaşamasına hukuki bir çerçeve sağlar. Ayrılığa bir yıldan üç yıla kadar bir süre için karar verilebilir (TMK m. 171). Bu süre içinde eşler evli kalır ve başka biriyle evlenemez. Süre bitince ortak hayat yeniden kurulmamışsa eşlerden her biri boşanma davası açabilir (TMK m. 172).
Ayrılık, evliliği hemen bitirmek istemeyen ama birlikte yaşamayı da sürdüremeyen eş için bir ara çözümdür. Ayrılık istemi de boşanma sebeplerinden birine (TMK m. 161–166) dayanmalıdır; madde ayrılık için ayrı bir sebep öngörmez, yalnızca boşanma hakkı olan eşe bu seçeneği tanır.
Hâkim kural olarak davacının istemiyle bağlıdır. Yalnız ayrılık istenmişse boşanmaya karar verilemez. Boşanma istenmişse, ortak hayatın yeniden kurulması olasılığı bulunduğu takdirde hâkim boşanma yerine ayrılığa karar verebilir (TMK m. 170).
Ayrılık kararı verilirken mahkeme, ana ve babanın çocuklar üzerindeki haklarını ve kişisel ilişkiyi de düzenler (TMK m. 182). Eşlerin sözleşmeyle kabul ettikleri mal rejiminin kaldırılmasına da karar verebilir (TMK m. 180).
Gerekçedeki "yürürlükteki Kanun", 743 sayılı eski Medenî Kanundur.