TMK Madde 542 – Yeni vasiyetname ile
TMK Madde 542 metni
Vasiyet / Vasiyetten dönme / Yeni vasiyetname ile
Madde 542
Mirasbırakan, vasiyetname için kanunda öngörülen şekillerden birine uymak suretiyle yeni bir vasiyetname yaparak önceki vasiyetnameden her zaman dönebilir.
Vasiyetnamenin tamamından veya bir kısmından dönülebilir.
Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.
TMK Madde 542 gerekçesi
Yürürlükteki Kanunun 489 uncu maddesini karşılamaktadır.
Maddenin konu başlığı "Vasiyetten dönme" olarak değiştirilmiştir. Çünkü bu ve bundan sonraki maddelerde vasiyetçinin yapmış olduğu vasiyetten hangi yollarla dönebileceğini düzenlemektedir. Maddenin kenar başlığı "Yeni vasiyetname ile" şeklinde düzenlenmiştir. Madde kaynak Kanuna uygun olarak iki fıkra hâline getirilmiştir. Hüküm değişikliği yoktur.
Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.
Açıklama
Vasiyetname yapan kişi, yaşadığı sürece bu vasiyetnameden dönebilir; bu madde dönmenin yeni bir vasiyetname yapılarak gerçekleştirilmesini düzenler.
Vasiyetname, mirasbırakanın tek taraflı iradesine dayanır ve ancak ölümle hüküm doğurur. Bu nedenle mirasbırakan önceki vasiyetnamesiyle bağlı değildir; dilediği zaman, herhangi bir gerekçe göstermeden ondan vazgeçebilir. Bu hak sözleşmeyle veya başka bir yolla ortadan kaldırılamaz.
Dönme için yapılacak yeni vasiyetnamenin, kanunda öngörülen vasiyetname şekillerinden birine uygun olması yeterlidir (TMK m. 531). Önceki vasiyetname ile aynı şekilde yapılması gerekmez. Örneğin noterde düzenlenmiş resmî bir vasiyetnameden, kurallara uygun el yazılı bir vasiyetnameyle dönülebilir. Yeni vasiyetname yalnızca önceki vasiyetnameden dönüldüğünü bildiren bir beyandan da ibaret olabilir.
Dönme, vasiyetnamenin tamamı için yapılabileceği gibi yalnızca bazı hükümleri için de yapılabilir. Bu durumda dönülmeyen hükümler geçerliliğini korur.
Kanun vasiyetten dönmenin başka iki yolunu da düzenler: vasiyetnamenin yok edilmesi (TMK m. 543) ve önceki vasiyetnameyle bağdaşmayan sonraki tasarruflar (TMK m. 544). Miras sözleşmesi ise iki taraflı olduğundan bu kurallara tâbi değildir; ondan tek taraflı dönme ancak kanunda sayılan hâllerde mümkündür (TMK m. 546–548).