TMK Madde 268 – Ortaklık borçları

TMK Madde 268 metni

Üçüncü kişilere karşı sorumluluk / Ortaklık borçları

Madde 268

Eşlerden her biri, aşağıdaki borçlardan kişisel malları ve ortaklık mallarıyla sorumludur:

1. Evlilik birliğini temsil veya ortaklık mallarını yönetme yetkisine dayanarak yapılan borçlardan,

2. Ortaklık mallarını veya ortaklık mallarına giren gelirleri kullanarak bir meslek veya sanatın icra edilmesi nedeniyle yapılan borçlardan,

3. Diğer eş için de kişisel sorumluluk doğuran borçlardan,

4. Kişisel mal yanında ortaklık mallarının da sorumlu olacağı hususunda eşlerin üçüncü kişilerle anlaşarak yaptığı borçlardan.

Güncel metin: mevzuat.gov.tr, son karşılaştırma 29 Ekim 2026.

TMK Madde 268 gerekçesi

Madde İsviçre Medenî Kanununun 233 üncü maddesinden aynen alınmıştır.

Yürürlükteki Kanuna göre, mal ortaklığı rejiminde, evlilik birliği için yapılan borçlardan ilke olarak koca, şahsen ve ortaklık mallarıyla sorumludur. Eşlerin eşitliği ilkesinden hareketle sevkedilen bu hükümle, evlilik birliğinin borçlarından dolayı eşler eşit bir şekilde sorumlu tutulmuştur.

Madde eşlerin hangi borçlardan hem kişisel mallarıyla hem de ortaklık mallarıyla sorumlu olduğunu hükme bağlamıştır. Buraya giren borçlar dört bent hâlinde sayılmıştır.

Maddenin (1) numaralı bendinde eşlerin evlilik birliğini temsil veya ortaklık mallarını yönetim yetkisine dayanarak yaptıkları borçlar; (2) numaralı bendinde ortaklık mallarını ve ortaklık mallarına giren gelirleri kullanarak bir meslek veya sanatın icra edilmesi nedeniyle yapılan borçlar; (3) numaralı bendinde eşlerden biri tarafından yapılmış olmasına rağmen diğer eş için de kişisel sorumluluk doğuran borçlar; (4) numaralı bendinde ise eşlerin üçüncü kişilerle anlaşmalarında, kişisel malları yanında, ortaklık mallarının da sorumlu olacağını kararlaştırmış olduğu borçlar hükme bağlanmıştır.

Kaynak: Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM 21. Dönem, S. Sayısı 723. Gerekçe, tasarının Meclis’e sunulan metnine aittir; madde sonradan değiştirilmişse güncel metinle farklılık gösterebilir. Gerekçede geçen “yürürlükteki Kanun” 743 sayılı Türk Kanunu Medenîsi, “kaynak Kanun” İsviçre Medenî Kanunudur.

Açıklama

Madde, mal ortaklığında eşlerin hangi borçlardan hem kişisel mallarıyla hem de ortaklık mallarıyla sorumlu olacağını, yani ortaklık borçlarını sayar.

Mal ortaklığında borçlar ikiye ayrılır: ortaklık borçları ve kişisel borçlar. Ortaklık borçlarında borçlu eş, hem kendi kişisel mallarıyla hem de ortaklık mallarının tamamıyla sorumludur. Diğer borçlarda ortaklık mallarına ancak sınırlı ölçüde başvurulabilir (TMK m. 269).

Madde ortaklık borçlarını dört bent hâlinde sayar:

• Evlilik birliğini temsil yetkisine (TMK m. 188) veya ortaklık mallarını yönetme yetkisine (TMK m. 262, 263) dayanılarak yapılan borçlar. Ailenin günlük ihtiyaçları için yapılan alışverişler veya ortak evin bakım masrafları bu gruba girer.
• Bir eşin ortaklık mallarını veya ortaklık mallarına giren gelirleri kullanarak meslek veya sanat icra etmesi nedeniyle yaptığı borçlar (TMK m. 264).
• Diğer eş için de kişisel sorumluluk doğuran borçlar. Eşlerin birlikte imzaladığı bir kredi sözleşmesi veya birliği temsil sonucunda iki eşin müteselsilen sorumlu olduğu borçlar (TMK m. 189) buna örnektir.
• Eşin üçüncü kişiyle, kişisel mallarının yanında ortaklık mallarının da sorumlu olacağını kararlaştırarak yaptığı borçlar.

Ortaklık borcu için alacaklı, borçlu eşin kişisel mallarına ve bütün ortaklık mallarına başvurabilir. Diğer eşin kişisel mallarına ise ancak o eş de borçtan kişisel olarak sorumluysa, örneğin üçüncü bentteki hâlde, başvurulabilir.

Gerekçede söz edilen "yürürlükteki Kanun", 743 sayılı eski Medenî Kanundur. Gerekçeye göre eski Kanunda mal ortaklığında evlilik birliği için yapılan borçlardan ilke olarak koca sorumluydu; TMK eşlerin eşitliği ilkesine göre düzenleme yapmıştır.